As orixes

 O vento é unha masa de ar en movimento; esta masa de ar posue enerxia mecánica que é proporcional á sua velocidade e pode ser aproveitada en moitas aplicacións e é o que denominamos enerxia eólica. As suas primeiras aplicacións foron as candeas dos barcos, das que se ten notícias no ano 5.000 a.C. en Exipto e Mesopotamia. Os moíños de vento son outra aplicación clásica, datan duns 2.000 anos e empregaban-se para producir sons; posteriormente usan-se para moer grán, os primeiros que se fabricaron tiñan o eixo vertical. Outro dispositivo que funciona grazas á enerxia eólica son as aerobombas para elevar a presión da auga usando enerxia do vento.

 A enerxia eólica na producción de electricidade

 A diferenza das outras aplicacións citadas o uso do vento para producir electricidade é mais recente, as primeiras experiencias datan do final do século XIX; Paroles F. Brush construiu en Estados Unidos durante 1880 unha turbina eólica de 12 kW para producir electricidade en corrente contínua; esta enerxia se almacenaba en 12 baterias. Windpower
 

  O desenvolvimento das enerxias renovabeis: as crise do petróleo de 1973 e 1979 e Lei do sector eléctrico de 1997

 Para o desenvolvimento das renovabeis foron moi importantes as Crise do Petróleo de 1973 e 1979, os paises produtores elevaron os prezos do barril desde 1,5 a 9 dolares en 1973 e desde 13 a 30 dolares en 1979 causando unha profunda crise económica nos paises desenvolvidos, aumento da inflación e do paro e España pola dependéncia enerxética do exterior non se librou de iso. Isto obrigou-nos a implantar políticas enerxéticas encamiñadas a diminuir o consumo de petróleo mediante o aforro enerxético, a eficiéncia enerxética e potenciar outras fontes como a nuclear, o gas natural ou as enerxias renovabeis. A principal vantaxe neste contexto para as é que éstas son unha fonte nacional que evita a dependéncia do exterior e no caso de novas subidas dos prezos do petróleo a diversificación enerxética é unha arma que pode diminuir os efeitos nas economias nacionais.

 O primeiro aerogenerador moderno que funcionou en España foi un prototipo instalado en Tarifa en 1981 de 100 kW; seis anos despois entran en funcionamento os primeiros aerogeneradores conectados á rede en Ampurdán (Gerona) e en Granadiña (Tenerife). Até 1991 a introducción foi lenta e é o Plano Enerxético Nacional deste ano o que por primeira vez marca un obxectivo a atinxir, 175 MW en 2000, que xa se superaba a meados dos noventa.

 Outra razón que influiu moito no progreso da enerxia eólica foi o desenvolvimento das preocupacións ambientais a partir da década dos oitenta; as enerxias renovabeis non teñen data de caducidade, a diferenza do carbón, gas natural ou petróleo o consumo non emite gases de efeito invernadoiro, son fontes seguras e non produce resíduos perigosos como a nuclear. Por todos estes motivos en España as Administracións Públicas apostan por elas mediante a Lei do Sector Eléctrico de 1997 que estabelece a prioridade das fontes do Rexime Especial (minihidráulica, solar fotovoltaica, eólica, biomasa e cogeneración) sobre as convencionais ao conectarse á rede eléctrica e incentiva ás renovabeis mediante unha curmá económica por cada unidade de enerxia; Rede Eléctrica Española estruma por cada kwh de electricidade eólica 6,2 céntimos de euro mentres que polas enerxias convencionais estruma 3,5 céntimos, esta diferenza de 2,7 céntimos se denomina prima. 

Na actualidade hai uns 6200 MW de enerxia eólica instalada en España e as previsions do Plano de Fomento das Enerxias Renovabeis de 1999 prognosticaban que se superarian os 9000 MW no ano 2010. Hoxe en dia a enerxia eólica é orixe dun 3% da electricidade xerada en España e somos o terceiro país do mundo en poténcia instalada tras Alemania e Estados Unidos.

Por Comunidades Autónomas Galicia está á cabeza con mais de 1500 MW e case o 30% da enerxia eléctrica producida a 1 de xaneiro de 2007 Galicia mantén o seu liderazgo por autonomías con 2.603,08 MW, con un incremento de 233,80 MW; (e cunha estimación de 6.500 MW no 2010) sendo as seguintes Castela A Mancha, Castela-León, e Aragón.

 Unha aplicación interesante da enerxia eólica son os pequenos aerogeneradores de poténcia até 50 kW destinados a fornecer de enerxia eléctrica a edificacións isoladas, sen conexión á rede. Estes pequenos aerogeneradores utilizan-se combinados con paneis fotovoltaicos para xerar enerxia eléctrica de orixe renovabel, ainda que é necesário o apoio dun xerador diesel nos momentos de climatología adversa.

 O futuro da enerxia eólica

 As cifras expostas antes previne un futuro prometedor para a eólica, príncipalmente porque o consumo foi crecente e manterá-se asi durante os próximos anos. A enerxia eólica é unha fonte pouco contaminante e agresiva co medio, a medra anual ronda o 30%, a poténcia media dos aeroxeradores é cada vez maior e diminui o prezo de cada MW instalado.

 En España o goberno elevou as cifras da poténcia de todas as fontes de cara ao ano 2011 e afirma que nese ano serán 13.000 MW e a orixe do 9% da enerxia eléctrica consumida. Mais allá dese ano a Asociación Europea da Enerxia Eólica calcula-lle unha poténcia instalada no ano 2020 e que xerarán o 20% da electricidade necesária. Este mesmo informe afirma que o tamaño meio dos aeroxeradores é de 1 MW, en 2007 será 1.3 MW e en 2012 serán 1.5 MW.

No desenvolvimento da eólica influirá  unha modalidade non referida até agora, a eólica mariña. Neste momento as ubicacións con mais vento en España están xa ocupadas ou autorizados outros novos mentres que o mar é unha alternativa que pode dar moitas opcións nos próximos anos xa que a potencial eólica mariña na Península Ibérica é duns 25.000 MW (Informe de Emilio Menéndez para Greenpeace). A sua principal vantaxe é que no mar a velocidade do vento é maior por existir apantallamento pola terra; o prezo dunha instalación eólica no mar e do mantemento son superiores que en terra pero os parques offshore teñen unha vida útil mais longa e a producción de electricidade é un 20% maior que en terra, asi a rendabilidade no mar é superior que en terra. En España non hai ningún parque eólico mariño en funcionamento pero se hai vários funcionando en outros paises do Norte de Europa como Dinamarca, Suecia ou Grande Bretaña.

Fonte: Fernando Branco Silva IES Chan dó Monte (Marín, Pontevedra)